Bir Bardak Bakteri
1980’lerin başında doktorların mide ülseri hakkında bildiği şey belliydi. Ülser stresten, acılı yemeklerden, fazla asitten olurdu. Mide asidinin içinde hiçbir mikrop yaşayamazdı.
Avustralya’nın Perth şehrinde patolog Robin Warren, hastaların mide dokularında sürekli aynı kıvrık bakterileri görüyordu. Genç doktor Barry Marshall ile birlikte çalışmaya başladılar. Bakteriyi laboratuvarda üretmeyi başardılar ve bir sonuca vardılar: Mide iltihabının ve ülserin arkasında bu bakteri vardı.
Kimse inanmadı. 1983’te bir tıp derneği bildirilerini başvuruların en kötü yüzde onu arasında görüp reddetti. Marshall sonradan şöyle yazacaktı: “Sonuçlarım bilime dayanarak değil, sadece doğru olamayacakları için reddedildi.”
Hayvanlar üzerinde denedikleri deneyler sonuç vermedi. Marshall bir karar verdi. Deneyi kendi üzerinde yapacaktı.
Temmuz 1984’te önce midesinin sağlıklı olduğunu gösteren bir endoskopi yaptırdı. Sonra yaklaşık bir milyar bakteri içeren bir et suyu kültürünü bir bardaktan içti.
Birkaç gün sonra midesi bulanmaya başladı. Eşi Adrienne nefesinin kötü koktuğunu fark etti. Beşinci günden itibaren sabahları kusuyordu. Onuncu günde yaptırdığı endoskopi, midesinin bakterilerle dolu ve iltihaplı olduğunu gösterdi. “Haklı olduğumu kanıtlamıştım,” diyecekti.
Eşi ise pek memnun değildi. Dört çocuğu olan bir evde bu riski alması onu kızdırmıştı. Marshall’a hemen tedaviye başlamasını söyledi. Marshall antibiyotiklerle iyileşti.
Tıp dünyasının kabul etmesi on yıla yakın sürdü. 2005’te Barry Marshall ve Robin Warren, mide ülserinin bakteriden kaynaklandığını gösterdikleri için Nobel Tıp Ödülü’nü aldı. Bugün milyonlarca insan birkaç haftalık bir antibiyotik tedavisiyle iyileşiyor.
Bazen doğruyu kanıtlamak için, herkesin “olamaz” dediği şeyi kendi üzerinde göstermek gerekir.
Kaynak: Barry Marshall’ın Nobel otobiyografisi; The Biomedical Scientist; Batı Avustralya Üniversitesi.
622 / 658