Yasaklanması Gereken Kimyasal

1997’de Amerika’nın Idaho eyaletinde, Idaho Falls şehrinde Nathan Zohner adında on dört yaşında bir öğrenci, okulun bilim fuarı için bir proje hazırladı.

Projenin adı şuydu: “Ne kadar saf olabiliyoruz?”

Zohner sınıf arkadaşlarına “dihidrojen monoksit” adlı bir kimyasal hakkında bir bilgi notu dağıttı. Notta yazan her şey doğruydu:

Bu madde, solunduğunda insanı öldürebilir. Gaz hâlindeyken ciddi yanıklara yol açar. Asit yağmurunun içinde bulunur. Toprağı aşındırır. Arabaların fren gücünü düşürür.

Sonra arkadaşlarına sordu: Bu kimyasal yasaklanmalı mı?

Elli öğrenciden kırk üçü yasaklanması gerektiğini söyledi. Altısı kararsız kaldı.

Sadece bir öğrenci, dihidrojen monoksitin ne olduğunu fark etti. İki hidrojen, bir oksijen. H₂O. Yani su.

Zohner’in projesi bilim fuarında birincilik aldı. Hikâye kısa sürede Washington Post’a kadar ulaştı. Gazeteci James Glassman bir köşe yazısı yazdı ve bu duruma bir isim verdi: “Zohnerizm.” Glassman’a göre bu, doğru bir bilgiyi kullanarak bilim ve matematikten anlamayan insanları yanlış bir sonuca götürmek demekti.

Korkutucu bir isim, bir şeyin ne olduğunu sormaktan daha hızlı ikna eder. Bir şeye karşı çıkmadan önce, ona verilen ismin arkasına bakmak gerekir.

Kaynak: Snopes; Mental Floss.