Ağaç Şahidim

Anlatırlar ki bir düzenbaz, bir budalayla ticaret ortağı olarak yola koyulmuş. Güzergâhta budala, ihtiyaç için geri kalmış. Şansı açıkmış: içinde bin altın bulunan bir kese bulmasın mı? Düzenbaz da bu işten haberdar olmuş tabii.

Memlekete dönmüşler. Şehre girmeden evvel altını paylaşmak için oturmuşlar.

- Yarısını sen al, yarısını bana ayır, demiş budala.

Ama düzenbaz yoldaş, bin altının tümünü götürme sevdasıyla yanıyormuş:

- Yo yo, bölüşmeyelim. Ortak olmak dostluğa yakışandır. Ben bir miktar harcırah alayım, sen de öyle al. Geri kalanını şu ağacın köküne gömelim; burası emniyetli bir nokta. İhtiyacımız olunca gelir, gerektiği kadar alırız. Yerini de kimse bilmez.

İkisi de altından biraz almış, geri kalanı büyük bir ağacın dibine gömüp şehre girmişler.

Bir süre sonra düzenbaz, budalaya çaktırmadan altınların yanına gitmiş, hepsini almış ve gömü yerini eskisi gibi düzlemiş.

Birkaç ay sonra budala gelmiş:

- Paraya ihtiyacım var. Gidelim, gerektiği kadar alalım.

Düzenbaz dost kalkmış, birlikte gitmişler. Kazdıklarında hiçbir şey bulamamışlar. Düzenbaz, güya üzüntü içinde kendi suratını tokatlayıp söyleniyormuş:

- Ah, ah! Hiç kimsenin dostluğuna güvenmemek lazım. Sen benden gizli sızdın buraya, altınları aldın!

Budala reddettikçe öteki yaygarayı artırıyormuş:

- Altınları senden başkası alamaz! Senden başka kimse bilemez onların yerini!

Aralarındaki niza uzamış. Nihayet kadı efendiye başvurup olayı anlatmışlar. Kadı, düzenbaza sormuş:

- İddianı güçlendirecek bir kanıtın var mı?

- Elbette! Altınların başındaki ağaç, onları budalanın çaldığına en büyük tanıktır.

Meğer düzenbaz, babasına gidip ağacın kovuğunda gizlenmesini tembih etmiş; soru sorulduğunda ağaç sözde konuşacakmış.

Kadı, bu iddiayı olmayacak işlerden saysa da adamlarıyla yola çıkmış. Oraya vardıklarında ağaca durumu sormuş. Kovuktaki ihtiyar cevap vermiş:

- Evet, altınları o budala aldı.

Kadı bu sözleri işitince hayreti artmış ve çalı çırpı getirtip ağacın tutuşturulmasını emretmiş.

Ağacın dört bir yanı alev alev yanarken düzenbazın babası basmış çığlığı. Yanarak ölmek üzereyken kovuktan çıkarmışlar. Kadı sorguya çekmiş; ihtiyar olayın aslını anlatınca kadı onu da oğlunu da cezalandırmış.